Nhận diện sản phẩm công nghệ số từ trí tuệ nhân tạo
Trong bối cảnh công nghệ số ngày càng phát triển mạnh mẽ, việc nhận diện các sản phẩm được tạo ra bởi trí tuệ nhân tạo (AI) trở nên cần thiết. Theo dự thảo Luật Công nghiệp công nghệ số, các sản phẩm này sẽ phải có dấu hiệu nhận dạng rõ ràng để người tiêu dùng có thể dễ dàng phân biệt và tương tác.
Ý kiến từ đại biểu Quốc hội về dự thảo luật
Vào ngày 25/3, các đại biểu Quốc hội đã thảo luận về dự án Luật Công nghiệp công nghệ số. Ngoài việc yêu cầu dán nhãn nhận diện, dự luật cũng đề xuất Bộ Khoa học và Công nghệ xây dựng danh mục các sản phẩm công nghệ số do AI tạo ra, kèm theo quy định cụ thể về cách thức dán nhãn.
Mục tiêu của quy định dán nhãn
Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường nhấn mạnh rằng quy định này nhằm giúp người tiêu dùng nhận biết và ứng xử phù hợp với các sản phẩm AI. Đồng thời, cần đảm bảo quy trình dán nhãn không gây thêm gánh nặng cho doanh nghiệp và người dân, tránh phát sinh thủ tục hành chính không cần thiết.
Khả năng tương thích với quy định quốc tế
Đại diện Ủy ban cho biết, quy định này cũng phù hợp với các tiêu chuẩn của Liên minh châu Âu, Mỹ và Trung Quốc, cho thấy sự đồng bộ trong việc quản lý sản phẩm công nghệ số trên toàn cầu.
Vấn đề sở hữu trí tuệ trong sản phẩm AI
Trong quá trình thảo luận, một số đại biểu đã chỉ ra rằng dự thảo chưa đề cập đến quyền sở hữu trí tuệ đối với sản phẩm do AI tạo ra, điều này có thể gây khó khăn trong việc xác định quyền sở hữu. Theo Ủy ban, pháp luật hiện hành quy định rằng quyền sở hữu trí tuệ chỉ thuộc về cá nhân hoặc tổ chức, trong khi AI chỉ được xem như một công cụ hỗ trợ.
Quy định về tác giả trong sáng tạo
Luật Sở hữu trí tuệ của Việt Nam quy định rằng chỉ có con người mới có thể là tác giả của các tác phẩm, sáng chế. Điều này có nghĩa là AI không thể được công nhận là tác giả, mà chỉ là phương tiện để con người thực hiện ý tưởng sáng tạo.
Đảm bảo kiểm soát đối với trí tuệ nhân tạo
Dự thảo luật cũng nhấn mạnh rằng việc phát triển và sử dụng AI phải hướng tới lợi ích của con người, đảm bảo sự công bằng và tôn trọng quyền riêng tư. Cơ quan quản lý cần giữ quyền kiểm soát đối với các thuật toán và mô hình AI, nhằm đảm bảo rằng chúng không vượt quá tầm kiểm soát của con người.
Phân loại AI theo mức độ rủi ro
Dự thảo cũng đề xuất phân loại các hệ thống AI dựa trên mức độ rủi ro mà chúng có thể gây ra. Các hệ thống AI có rủi ro cao có khả năng gây tổn hại nghiêm trọng đến sức khỏe và quyền lợi của con người, trong khi các hệ thống khác có thể hỗ trợ con người trong công việc mà không thay thế hoàn toàn quyết định của họ.
Triển vọng của dự thảo luật
Dự thảo Luật Công nghiệp công nghệ số dự kiến sẽ được Quốc hội xem xét và thông qua trong kỳ họp tháng 5 tới, mở ra một hướng đi mới cho việc quản lý và phát triển công nghệ số tại Việt Nam.
Sơn Hà